Sitemizde size en iyi hizmeti sunabilmek için çerez kullanılmaktadır. Detaylar için Gizlilik Politikamızı ve Çerez Politikamızı inceleyebilirsiniz.
Kabul Ediyorum.

Böbreklerde Protein Kaçağı (Proteinüri) Nedir? Protein Kaçağı Neden Olur?

Yenilen besinlerin önemli bir kısmını oluşturan proteinler, kan yolu ile böbreklere gelirler. Böbrekler filtre görevi üstlenerek zararlı maddeleri ayırır ve idrar yolu ile atar. Fakat bu sırada proteinleri dışarı atmaz. Ancak diyabet, hipertansiyon veya böbrek bozuklukları gibi durumlarda böbrek fonksiyonlarında aksamalar olabilir. Bu durumlar ise proteinlerin idrara kaçmasına neden olur.

Böbreklerde Protein Kaçağı Nedir?

Normal şartlarda her gün bir miktar protein idrar yolu ile vücuttan atılır. Çocuklarda bu miktar; yaş, beslenme, fiziksel aktivite ve vücut ısısı gibi özelliklere göre değişir. Bebeklerde ve çocuklarda günlük olarak idrarla atılan protein miktarı;

Yenidoğanlarda: 15-70 mg

2. ve 12. Aylarda: 17-85 mg

2 ve 4 Yaşlarda: 20-121 mg

4 ve 10 Yaşlarda: 26-194 mg

10 ve 16 Yaşlarda: 29-238 mg olarak kabul edilir.

Bazı nedenlerden dolayı böbreklerden protein sızması sonucu idrarla normalden fazla protein atılmasına protein kaçağı denir. Böbreklerde oluşan protein kaçağı geçici, dönemsel veya kalıcı olarak meydana gelebilir. Dönemlik olanlar iyileşebileceği gibi kalıcı olanlar hasar nedeniyle kronik bir hal alabilir.

Böbrekte Protein Kaçağı Neden Olur?

Protein kaçağı nedenleri birçok etkenden ötürü olabilir. Genel olarak iki ana grupta ele alınır. Bunlar; sürekli protein kaçağı olması ve dönemlik protein kaçağı olması durumlarıdır. İki duruma ait nedenler ise şu şekilde sıralanabilir:

Sürekli olarak idrarda protein kaçağı olması var olan veya yeni gelişen böbrek hastalığının belirtisi olabilir. Çocuğun takip edilmesi ile protein kaçağı miktarının arttığı gözlemleniyorsa böbrek hastalığı da ilerliyor anlamına gelir. Ayrıca kalıcı proteinüri böbrek işlev kaybı için bir risk faktörü teşkil eder.

Böbrekteki protein kaçağı geçici olan vakalar genellikle iyi seyirlidir. Bu durum bir böbrek hastalığına işaret etmez. Geçici türdeki idrarda protein kaçağı nedenleri ise;

  • Yeteri kadar su içmemek (dehidratasyon)
  • Kalp yetmezliği
  • Hipertansiyon
  • Ateş
  • Havale
  • Ağır egzersiz
  • Stres
  • Hipovelmi
  • Aşırı soğuk havaya maruz kalmak
  • İdrar yolu enfeksiyonu
  • Geçirilen karın ameliyatları

Böbrekte Protein Kaçağı Belirtileri Nelerdir?

Çocuklarda görülebilen idrarda protein kaçağı belirtileri şu şekilde sıralanabilir:

  • Göz kapaklarında şişlik
  • Karında ve bacaklarda şişlik
  • İdrarda kan (hematüri)
  • Köpüklü idrar
  • Baş ağrısı
  • Eklem ağrısı
  • Karın ağrısı ve ishal
  • İdrar yolu enfeksiyonu
  • Kan basıncında artma
  • İştahsızlık ve kilo kaybı
  • Saçlarda matlık
  • Tırnak diplerinde soluklaşma
  • Deride döküntü

Bu tür semptomlar diğer hastalıklar ile de karıştırılabileceği için kesin tanının hekim tarafından konulması önemlidir. İlk belirti göz dokusunun şişmesi ile başlar, bu yüzden göz çevresindeki şişliğin iyi bir şekilde değerlendirilmesi ve idrar tahlilinin mutlaka yapılması gerekir.

Böbrekte Protein Kaçağı Teşhisi Nasıl Yapılır?

Teşhis için öncelikle çocuğun belirtilerine bakılır. Özellikle vücutta şişlik, idrarda kan, kilo kaybı ve iştahsızlık gibi bulgular çok önemlidir. Daha sonra aile öyküsü sorgulanır. Burada da aile bireylerinde böbrek hastalığı, görme bozukluğu veya diyaliz hastası olup olmadığına bakılmalıdır.

Yanı sıra yapılan fiziki muayeneden sonra idrar testinde proteinüri bakılırken idrar enfeksiyonu olup olmadığı da bakılmalıdır. Hekim gerekli gördüğü takdirde böbrek biyopsisi yapılıp laboratuvarda incelemeye gönderilir. Ayrıca, sürekli idrar kaçağı bulunan çocukların Çocuk Nefrolojisi Uzmanına mutlaka yönlendirilmesi gerekir.

Böbreklerde Protein Kaçağı Tedavisi Nasıl Yapılır?

Proteinüri mutlaka tedavi edilmesi gereken bir durumdur. Doğru tedavi için protein kaçağının idrarda birkaç kaç kez bakılması gerekir. İdrar kaçağının devamlı mı sürekli mi olduğu saptandıktan sonra çocukta altta yatan nedenin iyi analiz edilmesi önemlidir. Tedavide bu nedene yönelik olarak hekim tarafından planlanır. Genellikle ACE inhibitörleri ve ARB’ler protein kaçağının azaltılması için kullanılabilir. Devamlı proteinürisi olan hastalarda; hipertansiyon, böbrek fonksiyon bozukluğu, ödem gibi bulgular mevcut ise hastaneye yatırılabilirler.

Dilerseniz konu ile ilgili videomuzu izleyebilirsiniz.

Paylaş: