Prof. Dr. ELİF AKSOY
05 Kasım 2026
6 dk
05 Kasım 2026
6 dk
05 Kasım 2026
İşitme Kaybı: Nasıl Anlaşılır, Ne Zaman İşitme Cihazı Gerekir?
Yaş ilerledikçe işitmenin azalması oldukça sık görülür. Presbiakuzi olarak adlandırılan yaşa bağlı işitme kaybı genellikle yavaş gelişir, her iki kulağı etkiler ve özellikle yüksek frekanslardaki seslerin duyulmasını zorlaştırır. Bu nedenle kişi başlangıçta işitmesinin azaldığını fark etmeyebilir.
Yaşa bağlı işitme kaybı nasıl anlaşılır?
En sık karşılaşılan belirtiler şunlardır:
- İnsanların konuştuğunu duyup ne söylediğini anlamakta zorlanmak
- Kalabalık restoran, toplantı veya aile ortamlarında konuşmaları takip edememe
- Televizyonun veya telefonun sesini giderek daha fazla açmak
- Karşısındakine sık sık “Ne dedin?” diye sorma
- İnce ve tiz sesleri daha zor duymak
- Telefon konuşmalarında zorlanma
- Konuşan kişinin yüzünü görmeden söylenenleri anlamakta güçlük çekmek
- Kulak çınlamasının eşlik etmesi
İşitme kaybı bazen kişi tarafından değil, önce ailesi ve yakınları tarafından fark edilir.
Tanı nasıl konur?
İşitme azalması yalnızca yaşa bağlanmamalıdır. Öncelikle KBB muayenesi yapılarak kulak kiri, orta kulak hastalıkları veya tedavi edilebilir diğer nedenler araştırılmalıdır. Ardından yapılan odyolojik değerlendirme (işitme testi) ile hangi frekanslarda ne kadar işitme kaybı olduğu ve konuşmayı ayırt etme düzeyi belirlenir. İşitme kaybı tek taraflıysa, iki kulak arasında belirgin fark varsa, ani gelişmişse veya baş dönmesi gibi başka belirtiler eşlik ediyorsa ayrıca değerlendirme gerekir.
İşitme cihazı ne zaman kullanılmalıdır?
İşitme cihazına başlamak için odyogramdaki belirli bir desibel değerini beklemek doğru değildir. Belirleyici olan, işitme kaybının kişinin iletişimini ve günlük yaşamını ne kadar etkilediğidir. Konuşmaları anlamakta zorlanan, televizyon veya telefon sesini sürekli yükselten, kalabalık ortamlarda iletişim kuramayan ya da işitme güçlüğü nedeniyle sosyal ortamlardan uzaklaşmaya başlayan kişilerde işitme cihazı değerlendirmesi yapılmalıdır. İşitme cihazları günümüzde kişinin işitme kaybına göre programlanabilen küçük dijital cihazlardır. Başarı için uygun cihazın seçimi kadar cihazın doğru ayarlanması ve düzenli kullanılması da önemlidir.
İşitme cihazı kullanımını geciktirmemek neden önemlidir?
İşitme yalnızca sesleri duymak değil, aynı zamanda konuşmayı anlamak ve iletişimi sürdürebilmek için de gereklidir. Tedavi edilmeyen işitme kaybı, sosyal izolasyon ve yaşam kalitesinde azalma ile ilişkilidir. Yaşlı erişkinlerde işitme kaybı ile bilişsel gerileme arasında bir ilişki gösterilmiştir; ancak bu, işitme kaybının her kişide doğrudan demansa yol açtığı anlamına gelmez. Bu nedenle yaşla birlikte ortaya çıkan işitme güçlüğünü “yaşın doğal sonucu” diyerek göz ardı etmemek, KBB muayenesi ve işitme testiyle değerlendirmek ve gerektiğinde uygun işitme rehabilitasyonuna başlamak önemlidir.
Prof. Dr. Elif Aksoy
KBB uzmanı
